Terytorium Zależne Svalbard, Longyearbyen

Svalbard i Longyearbyen

Witaj w krainie, gdzie słońce nie zachodzi przez całe lato, a niedźwiedzie polarne są stałymi mieszkańcami okolic. Svalbard i jego stolica, Longyearbyen, to jeden z najbardziej fascynujących i surowych kierunków podróży na świecie. Poniżej znajdziesz kompletny przewodnik przygotowany specjalnie dla Twojej strony biura podróży.

Najważniejsze informacje

Położenie i klimat

  • Svalbard to norweski archipelag położony na Oceanie Arktycznym, mniej więcej w połowie drogi między Norwegią kontynentalną a Biegunem Północnym. Longyearbyen, położone na największej wyspie – Spitsbergenie – jest najbardziej wysuniętym na północ miastem świata. Miejscowość leży nad malowniczym fiordem Adventfjorden, otoczona przez surowe, płaskie szczyty górskie i lodowce.
  • Mimo swojego położenia, klimat jest tu łagodniejszy, niż można by przypuszczać, dzięki ciepłemu Prądowi Zatokowemu. Lato trwa od czerwca do sierpnia, a temperatury oscylują w granicach 3°C – 8°C. W tym czasie panuje dzień polarny. Zima to czas nocy polarnej (od listopada do stycznia), kiedy słońce w ogóle nie wschodzi, a temperatury spadają do -15°C, a przy silnym wietrze odczuwalność jest znacznie niższa.

Gospodarka, kultura i tradycja

  • Kiedyś Svalbard opierał się wyłącznie na wydobyciu węgla kamiennego, co do dziś przypominają liczne wieże wyciągowe kopalni (tzw. taubanesentralen). Obecnie głównymi filarami gospodarki są turystyka oraz badania naukowe. Svalbard jest domem dla wielu stacji polarnych oraz słynnego Globalnego Banku Nasion.
  • Społeczność Longyearbyen to mikstura ponad 50 narodowości. Panuje tu unikalna tradycja zdejmowania butów przed wejściem do hoteli, muzeów czy urzędów – to pamiątka z czasów górniczych, by nie wnosić pyłu węglowego do środka. Obowiązuje tu również specyficzne prawo: ze względu na wieczną zmarzlinę, na wyspie nie grzebie się zmarłych. Najważniejszym elementem kultury jest szacunek do natury i świadomość zagrożenia ze strony niedźwiedzi.

Tradycyjne potrawy, zwierzęta

  • Kuchnia Svalbardu to raj dla poszukiwaczy nowych smaków. Dominują tu mięsa z renifera svalbardzkiego (często serwowany jako gulasz lub tatar) oraz pardwy. Popularne są również ryby, takie jak arktyczny golec (Arctic Char). Na miejscu działa najbardziej wysunięty na północ browar – Svalbard Bryggeri, który warzy piwo na wodzie z lodowca.
  • Królestwo Svalbardu należy do niedźwiedzia polarnego – jest ich tu więcej niż ludzi. Oprócz nich spotkasz renifery svalbardzkie, które spacerują po centrum miasta, lisy polarne, morsy, foki oraz liczne gatunki ptaków, w tym urocze maskonury. W wodach fiordów często można dostrzec wieloryby i białuchy.

Jak się poruszać

W Longyearbyen nie ma nazw ulic, a zasięg dróg poza miastem jest minimalny. Latem poruszamy się pieszo (tylko w bezpiecznej strefie!), łodziami lub samochodami terenowymi. Zimą głównym środkiem transportu są skutery śnieżne oraz psie zaprzęgi. Pamiętaj: opuszczenie granic miasta bez uzbrojonego przewodnika jest surowo zabronione ze względu na niedźwiedzie.

Praktyczne informacje

Svalbard nie należy do strefy Schengen, dlatego obywatele polscy muszą posiadać ważny paszport (dowód osobisty nie wystarczy). Nie są wymagane żadne specjalne szczepienia. Językiem urzędowym jest norweski, ale absolutnie każdy mówi płynnie po angielsku. Obowiązującą walutą jest korona norweska (NOK).

Ciekawostki

W Longyearbyen nie wolno posiadać kotów, aby chronić populację ptaków.

Wszyscy mieszkańcy wychodzący poza miasto muszą posiadać broń palną do samoobrony przed niedźwiedziami.

Alkohol na Svalbardzie jest reglamentowany dla stałych mieszkańców (system kartowy), ale turyści mogą go kupować bez przeszkód (w określonych limitach).

Co warto zobaczyć:

  • Muzeum Svalbardu
  • Muzeum Ekspedycji Polarnych (North Pole Expedition Museum)
  • Globalny Bank Nasion (Svalbard Global Seed Vault)
  • Kościół na Svalbardzie (Svalbard Kirke)
  • Centrum Sztuki Nordover
  • Kopalnia Gruve 3
  • Stara kopalnia Gruve 2B (Kopalnia Mikołaja)
  • Pomnik Górnika w centrum miasta
  • Taubanesentralen (Centrala kolei linowej dla węgla)
  • Galeria Svalbard
  • Browar Svalbard Bryggeri
  • Restauracja Huset (historyczne centrum kultury)
  • Cmentarz w Longyearbyen
  • Port w Longyearbyen
  • Punkt widokowy przy znaku z niedźwiedziem polarnym
  • Dolina Adventdalen
  • Szczyt Sarkofagen
  • Szczyt Platåfjellet
  • Szczyt Trollsteinen
  • Lodowiec Larsbreen
  • Lodowiec Longyearbreen
  • Szczyt Hiortfjellet (widoczny z miasta)
  • Opuszczona osada górnicza Advent City
  • Hiorthhamn
  • Dolina Bjørndalen
  • Przylądek Revneset
  • Fiord Adventfjorden
  • Isfjorden (Fiord Lodowy)
  • Barentsburg (rosyjska osada górnicza)
  • Pyramiden (rosyjskie miasto widmo)
  • Lodowiec Nordenskiöldbreen
  • Lodowiec Esmarkbreen
  • Formacja skalna Fuglefjella (klify ptasie)
  • Dolina Endalen
  • Dolina Bolterdalen
  • Maszt telekomunikacyjny Isfjord Radio
  • Przylądek Linné
  • Borebukta (zatoka lodowcowa)
  • Tempelfjorden (Fiord Świątynny)
  • Góra Templet
  • Lodowiec Von Postbreen
  • Lodowiec Tunabreen
  • Skansen (przylądek i góra)
  • Ny-Ålesund (osada naukowa)
  • Bjørnøya (Wyspa Niedźwiedzia – dla wypraw morskich)
  • Przylądek Kapp Laila
  • Kolonia morsów w Poolepynten
  • Hotel Polarrigg (historyczny budynek)
  • Sklep Svalbardbutikken (najbardziej północny supermarket)
  • Poczta w Longyearbyen (stąd wyślesz kartkę z polarnym stemplem)

Wycieczki fakultatywne:

  • Safari skuterem śnieżnym do rosyjskiej osady Barentsburg
  • Całodniowa wyprawa skuterem śnieżnym do miasta widmo Pyramiden
  • Wyprawa skuterem śnieżnym na poszukiwanie niedźwiedzi polarnych na wschodnie wybrzeże
  • Nocne safari skuterem śnieżnym pod zorzę polarną
  • Skuterowa wyprawa do zamarzniętego fiordu Tempelfjorden
  • Psie zaprzęgi na sanich przez dolinę Adventdalen
  • Psie zaprzęgi na kołach (sezon letni)
  • Wieczorna wyprawa psimi zaprzęgami do „Arctic Camp” na kolację
  • Wędrówka z przewodnikiem i psami husky na szczyt Platåfjellet
  • Eksploracja jaskini lodowej we wnętrzu lodowca (z trekkingiem lub skuterem)
  • Rejs statkiem hybrydowym do czoła lodowca Nordenskiöldbreen
  • Rejs do Barentsburga z obiadem na pokładzie
  • Rejs katamaranem pod klify ptasie Fuglefjella
  • Wieczorny rejs w poszukiwaniu wielorybów i białuch
  • Wyprawa kajakowa po fiordzie Adventfjorden
  • Kajakarstwo morskie pod lodowiec Esmarkbreen
  • Trekking na szczyt Trollsteinen przez lodowiec
  • Wędrówka na szczyt Sarkofagen w poszukiwaniu skamielin
  • Poszukiwanie skamielin na lodowcu Longyearbreen (wycieczka rodzinna)
  • Wycieczka samochodem terenowym/busem „Longyearbyen w pigułce”
  • Wyprawa na quadach (ATV) przez Adventdalen
  • Podziemne zwiedzanie kopalni węgla Gruve 3 z byłym górnikiem
  • Warsztaty fotograficzne „Zwierzęta Arktyki” z lokalnym fotografem
  • Polowanie na zorzę polarną ratrakiem (Snowcat)
  • Panoramiczny przejazd ratrakiem na punkt widokowy nad miastem
  • Wizyta w stoczni psów (Svalbard Villmarkssenter) z prelekcją
  • Degustacja piwa w najbardziej wysuniętym na północ browarze świata
  • Kolacja w historycznym Huset z degustacją win (jedna z największych piwnic w Europie)
  • Wędrówka na rakietach śnieżnych w świetle księżyca
  • Arktyczna wyprawa na nartach biegowych (Ski Touring)
  • Wyprawa na ryby na otwartym morzu (Arctic Sea Fishing)
  • Zwiedzanie Globalnego Banku Nasion (tylko z zewnątrz z prelekcją przewodnika)
  • Spacer historyczny po Longyearbyen śladami pierwszych odkrywców
  • Wyprawa do Isfjord Radio – luksusowe odosobnienie na krańcu świata
  • Rejs na podziwianie morsów w Poolepynten